Βραβείο Goncourt 2007

Σου έχει τύχει ποτέ να διαβάσεις ένα βιβλίο και μόλις το κλείσεις, να σου έρχονται συνεχώς εικόνες από αυτό… σκέψεις και να αλλάζεις συνεχώς γνώμη γι’ αυτό που διάβασες;

Αυτό έπαθα εγώ με αυτό το βιβλίο. Δεν είναι τυχαίο βέβαια ότι έχει τιμηθεί με το σημαντικότερο λογοτεχνικό βραβείο της Γαλλίας, το Βραβείο Goncourt (2007).

Η πρώτη μας συνάντηση ήταν μάλλον επιφανειακή. Βιάστηκα να το κρίνω από τον τίτλο του και το κατέταξα στα τύπου «Άρλεκιν». Άνοιξα τυχαία και μία σελίδα του και σιγουρεύτηκα ότι αυτό θα ήταν το βιβλίο που θα με συντρόφευε στην παραλία: Ελαφρύ, απλό με μία ερωτική ιστοριούλα μέσα.

Βραβείο Goncourt

Με την αντίληψη αυτή ξεκίνησα να διαβάζω την ιστορία της Ζέλντα, κάπου στον Αμερικανικό Νότο, γύρω στο 1918. Η Ζέλντα, ερωτεύτηκε έναν όμορφο στρατιωτικό, τον Φιτζέραλντ, ενώ παράλληλα ονειρευόταν να γίνει διάσημη και πλούσια συγγραφέας. Εν τέλει, έγινε αυτός διάσημος και πλούσιος συγγραφέας και εκείνη η μούσα του και σύζυγός του.

Το βιβλίο αν και έχει πολλά στοιχεία μυθιστορηματικής βιογραφίας, καθώς αναφέρεται στη ζωή του διάσημου αυτού ζευγαριού (ο Φράνσις Σκοτ Φιτζέραλντ είναι ο συγγραφέας του βιβλίου «Ο μεγάλος Γκάτσμπυ»), ωστόσο επικεντρώνεται στην ψυχικά διαταραγμένη Ζέλντα και στο πως η ίδια βίωσε το γάμο της, τον έρωτα με έναν άλλο άντρα, τη δόξα, τη μητρότητα, την κατάθλιψη, τη μάχη για να εκδώσει δικά της έργα…

Γραμμένο σε πρώτο πρόσωπο, με ένα συνεχές χρονολογικό μπρος – πίσω, (από το 1918 στο 1940 – εποχή όπου πλέον νοσηλευόταν σε διάφορες ψυχιατρικές κλινικές, και πάλι πίσω στο πρώτα χρόνια του γάμου της), το βιβλίο φτάνει εν τέλει να πραγματεύεται έννοιες όπως αυτές της ματαιοδοξίας, της αγάπης, του έρωτα, της κατάθλιψης και της πτώσης.

Η Ζέλντα και ο Φράνσις Σκοτ Φιτζέραλντ αγαπήθηκαν πολύ… Η μήπως όχι; Τα τελευταία χρόνια του γάμου τους προσπαθούσε ο ένας να καταστρέψει τον άλλον. Άρα, τι ήταν αυτό που τους ένωσε στην αρχή; Η Ζέλντα, ομολογεί σε κάποιο σημείο της ιστορίας, πως γνώρισε τον πραγματικό έρωτα στην εξωσυζυγική της σχέση… Άρα δεν ήταν έρωτας αυτό που υπήρχε ανάμεσα σε δύο άτομα που τα ένωνε η ματαιοδοξία και το κυνήγι του πλούτου.

Κι όμως, η Ζέλντα έμεινε δίπλα στον Σκοτ μέχρι την τελευταία στιγμή. Αν και χωρισμένοι, ήταν εκεί. Αν και ψυχικά διαταραγμένη, μέσα από την κλινική, ήταν εκεί, δίπλα του. Αρχικά ήταν δίπλα του ως μούσα του και έπειτα ως η γυναίκα που τον αγάπησε τόσο σε σημείο που έφτασε να τον μισεί και το μόνο που ήθελε ήταν να τον δει να καταστρέφεται, όπως την κατέστρεψε κι αυτός.

Τι είναι τελικά η Ζέλντα; Ένα συμπαθές άτομο, μία ματαιόδοξη γυναίκα, μία τρελή;

Βραβείο Goncourt

Ο καθένας θα δει από την δική του οπτική αυτό το βιβλίο, που η γοητεία του είναι αυτή ακριβώς η πολύπλευρη ταυτότητά του. Ο συγγραφέας έχει καταφέρει να σε φέρει στον σκοτεινό κόσμο της Ζέλντα με έναν ωραίο και απλό τρόπο, τόσο απλό που δεν περιμένεις στο τέλος του βιβλίου να ανακαλύψεις ότι βασίστηκε σε πάρα πολλές πήγες και σε πολύχρονη προσωπική έρευνα.

Αυτό που κρατάω εγώ από το βιβλίο, είναι αυτός ο διάλογος:

– Πρέπει να χωρίσετε
– Και πως θα ζήσουμε;
– Σαν άνθρωποι

Κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο. | Σελίδες: 304 | Τιμή: 7,70 | Μετάφραση: Μαριλένα Κοραντζάνη | Βραβείο Goncourt 2007