Δανείζετε βιβλία; Εγώ τη δική μου βιβλιοθήκη είναι σα να την έχω με όλους τους φίλους και γνωστούς μου. Δανείζεστε βιβλία; Εγώ, καμιά φορά. Συμβαίνει συνήθως όταν έχω κατά νου κάποιο συγκεκριμένο που θέλω να διαβάσω και ξέρω πως κάποιος το έχει. Αυτό που συμβαίνει σπάνια –πρώτη φορά δηλαδή μου συνέβη– είναι να έρθει κάποιος και να μου πει «Αυτό το βιβλίο θα διαβάσεις», αφήνοντας το μπροστά μου, δεν ήταν άλλο από το Ασκήσεις ύφους του Κενώ.

-Page-01

Αγχωθήκατε; Κι εγώ λίγο στην αρχή. Ήταν σαν το «βιβλιο-πρόγραμμά» μου να δέχεται μια εισβολή. Σαν εισβολή λοιπόν έφτασαν στα χέρια μου οι Aσκήσεις ύφους του Κενώ. Έφτασαν και με έκαναν και γέλασα, κι απόλαυσα το μεγαλείο της ικανότητας του ανθρώπου να επινοεί ιστορίες από το τίποτα και να τις ερμηνεύει με δεκάδες διαφορετικούς τρόπους την κάθε μία. Γιατί αυτό είναι οι ασκήσεις ύφους, μια ιστορία μόλις μερικών γραμμών, ειπωμένη με 99 διαφορετικούς και πολύ πρωτότυπους τρόπους.

Συγκεκριμένα ταξιδεύουμε στο Παρίσι και παίρνουμε ένα λεωφορείο της γραμμής S. Εκεί ένας νεαρός τσακώνεται με κάποιον γιατί τον κατηγορεί πως τον σπρώχνει, τελικά κάθεται σε μία θέση και έπειτα εμφανίζεται ξανά στην Κούρ ντέ Ρόμ, στο σταθμό Σαίν Λαζάρ. Αυτό το τόσο καθημερινό θέμα επέλεξε ο Κενώ για να γράψει ένα βιβλίο που δικαίως λογίζεται ως ένα από τα πιο πρωτότυπα βιβλία της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Γιατί αυτό; Γιατί φανταστείτε αυτήν την ιστορία ειπωμένη με Σαρδάμ, Όσφρηση, Άγνοια, Μεροληψία ή ακόμη και Μάγκικο τρόπο, αλλά και άλλες 94 εκδοχές, η μία καλύτερη από την άλλη.

Ασκήσεις ύφους

Αναρωτιέμαι τι είναι αυτό που έκανε τον Κενώ να σταματήσει στις 99 ιστορίες, τι ήταν αυτό που τον έκανε να πιστέψει πως δε μπορεί να υπάρχει η παραλλαγή νούμερο 100; Μήπως απλά έβαλε άνω τελεία σε μια ατέρμων «ιστορία»;

Τι κρατώ από αυτό το βιβλίο;
Όταν χρειαστεί να δω τα πράγματα «αλλιώς», ξέρω πως μπορώ να το κάνω. Μάλιστα, με πολλούς τρόπους.

Γράφτηκε το 1947, με τον τίτλο Exercices de style, και κυκλοφόρησε στα Ελληνικά το 1984 από τις εκδόσεις Ύψιλον σε απόδοση Αχιλλέα Κυριακίδη. Φαίνεται πως έχει γίνει μία φιλότιμη προσπάθεια για να αποδοθεί ακέραιο το πρωτότυπο κείμενο στα ελληνικά μιας και ο Κυριακίδης δηλώνει σε σημείωμα του που παρατίθεται στο βιβλίο πως 3 από τις ιστορίες ήταν αδύνατο να μεταφραστούν από τα Γαλλικά σε άλλη γλώσσα και στη θέση τους έγραψε ο ίδιος δικές του, χωρίς να προδοθεί ο σκοπός και η διάθεση του συγγραφέα.

Ασκήσεις ύφους

Σελίδες 125, στην τιμή των 11€.

ΥΓ: Να δανείζεστε λοιπόν και να δανείζετε, ιδιαιτέρως αξιόλογα βιβλία όπως αυτό. Α και μην ξεχνάτε να τα επιστρέφετε. 😉