Οι Η.Π.Α. έπαιξαν τον ρόλο της «Γης της επαγγελίας» τον προηγούμενο αιώνα, σε διαφορετικές χρονικές περιόδους και με διαφορετικές κοινωνικές ομάδες. Στο βιβλίο του βραβευμένου με Πούλιτζερ δημοσιογράφου Eric Lichtblau, Οι Ναζί της διπλανής πόρτας (εκδόσεις Ποταμός, 2016) θα γνωρίσουμε μια διαφορετική ομάδα, μια ομάδα δολοφόνων και συνεργατών τους που βρήκαν την δική τους «Γη της επαγγελίας» δραπετεύοντας από την διαλυμένη Ευρώπη του Β’ παγκοσμίου πολέμου.

Οι Ναζί της διπλανής πόρτας

Με την λήξη του Β’ παγκοσμίου πολέμου υψηλόβαθμοι αλλά και κατώτεροι Ναζί αξιωματικοί παρέα με συνεργάτες τους από τις κατακτημένες χώρες και επιστήμονες που βοήθησαν στην επικράτηση του χάους και του τρόμου, βρήκαν καταφύγιο στις Η.Π.Α. Εκεί, δημιούργησαν μία νέα ζωή για τους εαυτούς τους και τις οικογένειές τους αρνούμενοι να αντιμετωπίσουν τις συνέπειες των πράξεών τους στην κατεστραμμένη Ευρώπη. Πολλοί, μάλιστα, κατάφεραν να θάψουν την πραγματική τους ταυτότητα με τη βοήθεια των μυστικών υπηρεσιών καθώς αποτέλεσαν πρώτης τάξεως συνεργάτες για την νέα εποχή του Ψυχρού πολέμου που είχε μόλις ανατείλει. Άλλωστε, τι είναι μερικές χιλιάδες νεκροί σε ένα στρατόπεδο συγκέντρωσης όταν μπορεί ο πρώην φύλακας να μεταλλαχθεί σε έναν ικανότατο κατάσκοπο και πληροφοριοδότη;

«…ο ηλικιωμένος άνδρας αργοπέθαινε σε ένα γηροκομείο της Καλιφόρνια μέχρι την ημέρα που ο γιος του έλαβε ένα αναπάντεχο τηλεφώνημα από την Ουάσινγκτον: “Γνωρίζατε πως ο πατέρας σας ήταν υψηλόβαθμο στέλεχος των Ναζί και στενός συνεργάτης του Άντολφ Άιχμαν;”»

Για δεκαετίες, το μυστικό πολλών πρώην Ναζί αξιωματικών παρέμενε καλά κρυμμένο στο σκονισμένο και αδιάβατο αρχείο της CIA. Πρόσφατα αποχαρακτηρισμένα έγγραφα μαρτυρούν πως οι πρώην Ναζί εξαργύρωσαν την κατασκοπευτική τους δράση με αντάλλαγμα την ανωνυμία τους αλλά και σημαντικές επαγγελματικές επιτυχίες. Σε μία περίπτωση μάλιστα, στέλεχος της NASA και από τους πρωτοπόρους στη μελέτη της διαστημικής ιατρικής αποδείχθηκε πως συμμετείχε σε απάνθρωπα πειράματα στην κόλαση του στρατοπέδου στο Νταχάου.

Οι Ναζί της διπλανής πόρτας

Ο δημοσιογράφος και ερευνητής των New York Times Eric Lichtblau παρουσιάζει το χρονικό της ίδρυσης του γραφείου Ειδικών ερευνών από το Υπουργείο Δικαιοσύνης των Η.Π.Α. σε μια προσπάθεια να αποτιναχθεί το στίγμα της φυγάδευσης Ναζί εγκληματιών από το κράτος. Μέσα από πρωτογενές υλικό (αποχαρακτηρισμένα έγγραφα, μαγνητοφωνημένες συνεντεύξεις, συζητήσεις με τους πρωταγωνιστές των διώξεων) ο συγγραφέας παρουσιάζει κάποιες από τις πιο κραυγαλέες περιπτώσεις φυγοδικίας των εγκληματιών.

Μέσα από τον σφιχτό και καλοδουλεμένο λόγο της δημοσιογραφικής του ιδιότητας, ο συγγραφέας καταφέρνει να παρουσιάσει τα γεγονότα με κριτική ματιά υπογραμμίζοντας και τα λάθη που έγιναν στην, από ένα σημείο και μετά, φρενίτιδα των διώξεων. Μικρά και απολύτως κατατοπιστικά κεφάλαια που παρουσιάζουν βήμα προς βήμα την κάθε περίπτωση και σε κάνουν να αισθανθείς σα να παρακολουθείς ως αυτήκοος και αυτόπτης μάρτυρας την υπόθεση. Ένα βιβλίο που μπορεί να αγαπηθεί όχι μόνο από τους γνώστες του Β’ παγκοσμίου αλλά και από τον καθένα μας καθώς πιστεύω πως κανείς δε συμφωνεί με την άποψη του πρώην Ναζί αξιωματικού Γιάκομπ Ράινερ που ελεύθερος και ζωντανός δήλωσε το 1998 στη Νέα Υόρκη:

“…έχουν όλα ξεχαστεί. Έχουν όλα τελειώσει…” ♦

Κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ποταμός σε μετάφραση της Αριάδνης Λουκάκου. Σελίδες: 448 | Τιμή: 20,00€